Module THCS 7: Hướng dẫn, tư vấn cho học sinh THCS. (15 tiết)
Phương pháp hướng dẫn, tư vấn cho học sinh.
* Phương pháp tư vấn dựa trên cách tiếp cận phân tâm của Sigmund Freud.
- Đề cập đến những ý tưởng trực tiếp ảnh hưởng đến công tác tư vấn đó là:
+ Bản năng xúc động là bẩm sinh, không bị kiềm chế và thuộc về vô thức.
+ Bản ngổ là phần nhân cách tạo nên sự quân bình giữa các nhu cầu của bản năng xúc động và lương tâm.
+ Siêu ngổ: Mang những tính chất của lương tâm.
+ Các cơ chế phòng vệ: Khi con người không có đủ khả năng kiểm soạt 1 số tình huống của cuộc sống, những cơ chế tự về sẽ là chiến lược cho phép bản ngã bù trừ sự bất lực của mình 1 cách vô thức bằng cách làm giảm stress và lo âu kèm theo.
* Tiếp cận thân chủ và tư vấn theo trường phái phân tâm mới.
- Carl Jung : Thu nhỏ vai trò của vô thức cá thể vì lợi ích của vô ích tập thể bẩm sinh và di truyền qua các thế hệ từ hàng triệu năm qua. Sử dụng các biểu tượng đặc biệt thích hợp trong công tác tư vấn trẻ em khi dùng khay cắt, đất nặn và nghệ thuật.
- Alfred Adler: Thu hẹp đáng kể tầm quan trọng của nhục dục trong sự phát triển nhấn mạnh hơn đến ý muốn của quyền lực mà theo ông sẽ trở thành xung năng nền tảng của con người từ lúc sinh ra. Đây chính là cách mà cá nhân thân chủ trong tư vấn tự làm yên lòng mình bằng cách lôi kéo sự chú ý của người tư vấn.
* Phương pháp tư vấn dựa trên cách tiếp cận nhân văn - hiện sinh.
Phương pháp tư vấn tập trung vào cá nhân. Carl Rogers tin rằng bản chất con người là thiện. Mọi cá nhân đều có nhu cầu mạnh mẽ cần được người khác chấp nhận, coi trọng nó ảnh hưởng đến cách hành động của con người. Nó giúp xây dựng những phẩm chất đạo đức và nghề nghiệp cho nhà tư vấn như trung thực, tôn trọng, chấp nhận thân chủ...
* Cách tư vấn dựa trên cách tiếp cận theo trường phái Gestalt.
Đây là cách thức tư vấn nhấn mạnh đến tính thống nhất giữa yếu tố cơ thể (sinh lý) với yếu tố tâm lý tạo ra con người với tư cách là một chỉnh thể. Ông chủ trương không quá nhấn mạnh về quá khứ của thân chủ mà nên chú trọng vào hiện tại nhiều hơn. Coi trọng sự liên hệ giữa những rung động tình cảm và tư tưởng. Ông tin rằng tư vấn giúp cho thân chủ hoàn thành công việc còn dở dang, tách lọc những rắc rối.
* Phương pháp tư vấn dựa trên cách tiếp cận thân chủ theo phương pháp nhận thức.
Phương pháp dựa vào niêm tin vào việc cho lời khuyên trực tiếp và giải thích trực tiếp hành vi của thân chủ. Khuyến khích thân chủ loại bỏ những niềm tin không tốt của bản thân gây ra cảm giác tiêu cực hoặc khó chịu.
2. Các kỹ thuật hướng dẫn, tư vấn cho học sinh THCS.
* Kỹ thuật đánh giá thông tin: Nhà tư vấn phải xác định sự kiện xuất hiện như thế nào, nguyên nhân nào dẫn đến sự kiện đó, ai tham gia vào sự kiện, mức độ tham gia, số lượng người tham gia, thân chủ đánh giá về tham gia của họ. Sự kiện xuất hiện khi nào, ở đâu, tác động của nó đến thân chủ.......
* Kỹ thuật thấu hiểu: Là việc hiểu được những điều thân chủ đang trải nghiệm bằng cả trái tim và khối óc. Trong quá trình tư vấn nhà tư vấn và thân chủ phải thông đạt cho nhau những ý tưởng, cảm xúc ở mức độ cao nhất. Ngoài viecj hiểu các sự kiện cuộc đời, quan hệ của thân chủ mà cái chính là thân chỉ nhận thức, phản ứng thế nào về sự kiện đó.
* Kỹ thuật thông đạt: Là kỹ thuật cơ bản nhà tư vấn cần phát triển để có được hiểu biết thông suốt về những gì mà thân chủ đang cố gắng bộc lộ, diễn đạt bằng được cho thân chủ hiểu được những cảm xúc, sự kiện của mình.
* Kỹ thuật phản hồi: Là việc nói lại bằng từ ngữ của mình, hoặc nhắc lại lời của thân chủ 1 cách cô đọng, hoặc làm rõ điều thân chủ vừa trình bày, bày tỏ và đạt được sự tán thành của thân chủ.
Phản hồi làm thân chủ có cảm thấ được lắng nghe và có người hiểu mình, thân chủ được khích lệ muốn bộc bạch nhiều hơn, cảm thấy được quý trọng, Tạo điều kiện cho công việc tư vấn.
* Kỹ thuật thu thập thông tin: (đặt câu hỏi): Nên bắt đầu bằng những câu hỏi chung chung kích thích sự bàu tỏ cảm xúc của thân chủ. Thường sử dụng những